khuyến dụ
Định nghĩa
- Động từ:
- Khuyên nhủ, thuyết phục một cách chân thành và kiên trì: Hành động dùng lời lẽ để khuyên bảo, động viên ai đó làm một việc gì đó, thường với mục đích tốt.
- Kêu gọi, cổ vũ: Hành động thúc đẩy, động viên tinh thần hoặc hành động của người khác hướng tới một mục tiêu nào đó.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Các bậc cha mẹ thường khuyến dụ con cái chăm chỉ học hành.
- Nhà lãnh đạo khuyến dụ nhân dân đoàn kết vượt qua khó khăn.
- Thầy giáo đã khuyến dụ học sinh giữ gìn vệ sinh chung.
Các cách sử dụng nâng cao
- "khuyến dụ" với tân ngữ chỉ người và mệnh đề bổ ngữ: Cấu trúc thường gặp để diễn đạt nội dung khuyên bảo cụ thể.
- Ông ấy khuyến dụ tôi nên tiếp tục theo đuổi ước mơ.
- "khuyến dụ" trong văn cảnh trang trọng hoặc cổ: Từ này thường xuất hiện trong văn viết, diễn văn, hoặc ngôn ngữ mang sắc thái trang trọng, ít dùng trong hội thoại thông thường hàng ngày.
- Bài diễn văn khuyến dụ tinh thần yêu nước của mọi người dân.
Biến thể và từ gần giống
- Khuyên (động từ): Nói cho người khác thấy cái hay, cái phải để họ nghe theo. (Mang tính phổ biến và thông dụng hơn "khuyến dụ").
- Khuyên bảo (động từ): Khuyên nhủ và dạy bảo.
- Khuyên nhủ (động từ): Khuyên bảo một cách ân cần, chân tình.
- Khuyến cáo (động từ): Đưa ra lời khuyên có tính chất cảnh báo hoặc chính thức.
- Thuyết phục (động từ): Dùng lý lẽ để làm cho người khác tin và làm theo.
Từ đồng nghĩa
- Khuyên răn: Khuyên bảo và răn dạy, thường với thái độ nghiêm túc.
- Vận động: Thuyết phục, kêu gọi người khác làm theo một chủ trương, hành động.
- Cổ vũ: Động viên, khích lệ tinh thần.
- Động viên: Khích lệ, làm cho phấn chấn lên để hành động.
Từ trái nghĩa
- Ngăn cản: Làm cho không thể thực hiện được, cản trở.
- Cấm đoán: Không cho phép làm, ra lệnh không được làm.
- Thuyết phục ngược: Thuyết phục ai đó làm một việc gì đó.
Lưu ý sử dụng
- Sắc thái: "Khuyến dụ" mang sắc thái trang trọng, chân thành, thường xuất phát từ thiện ý và mong muốn điều tốt đẹp cho đối tượng được khuyên. Từ này ít phổ biến trong khẩu ngữ hàng ngày.
- Phạm vi sử dụng: Thường dùng trong văn viết, diễn văn, các văn bản có tính chất kêu gọi, giáo dục hoặc trong ngữ cảnh mà người nói có vị thế nhất định (nhà lãnh đạo, bậc cha mẹ, thầy cô...).